تفاوت فسخ ، تفاسخ و انفساخ 1398/05/11

تفاوت فسخ ، تفاسخ و انفساخ

در قراردادهای باغ ویلایی چند اصطلاح حقوقی پرکاربرد وجود دارد و گاهی نیز طرفین قرارداد بسته به توافق و یا شرایط قرارداد درنوشتن قرارداد یا درج درقسمت توضیحات از آنها استفاده  و بعضا بدون اطلاع از معنی و مفهوم این اصطلاحات یکی را بجای دیگری در قرارداد قید می‌کنند. در این نوشتار،تفاوت فسخ ، تفاسخ و انفساخ  را شرح می‌دهد
فسخ
؛ یعنی برهم زدن و انحلال قرارداد. فسخ قرارداد معمولا از طریق درج و پیش بینی شرطی در قرارداد باغ ویلا برای یکی از طرفین یا هر دو آنها ایجاد می‌شود که دراصطلاح به  آن شرط فسخ یا خیارفسخ گفته می‌شود. مثلا در قرارداد شرط می‌شود اگر خریدار در سرسیدهای مقرر درقرارداد باقیمانده ثمن معامله را نپردازد فروشنده ظرف مدت ده روز ازهرسر رسید حق فسخ معامله را دارد. به عبارتی این شرط فقط برای فروشنده پیش بینی شده و خود به خود باعث فسخ قرارداد نمی‌شود.

تفاسخ؛  تفاسخ همان اقاله یعنی رضایت طرفین برای برهم زدن قرارداد باغ ویلا است. تفاسخ موجب پایان یافتن معامله ای می‌شود که به صورت صحیح و قانونی پیشترواقع شده است.وقتی اقاله صورت می‌گیرد تعهدات ناشی از قرارداد باغ ویلا ساقط می‌شود و طبق مفاد اقاله یا تفاسخ باید اقدام شود. اگردرمتن تفاسخ هیچ شرط و شروطی تعیین نشود طرفین باید ثمن و مبیع را به همان صورت قبلی بازگردانند.

نتیجه اینکه تفاسخ برخلاف فسخ نیاز به دو اراده یعنی توافق و رضایت دو طرف قرارداد دارد تا آنرا منحل کنند اما در حق فسخ صرفا با اراده یکی از طرفین واقع می‌شود حتی اگر طرف دیگر راضی به فسخ نباشد.
 

انفساخ؛  گسیخته شدن و برهم خوردن خود به خودی یک عقد و قرارداد باغ ویلا  صحیح را انفساخ یا انحلال می‌گویند. انفساخ گاهی قرارداد باغ ویلایی  است و گاهی به  حکم قانون. مثلا اگر درقرارداد شرط شود اگر یکی از اقساط ثمن معامله در موعد مقرر پرداخت نشود عقد منفسخ می‌شود. به محض اینکه وقوع این شرط یعنی پرداخت نکردن یکی از اقساط، قرارداد خود به خود از بین می‌رود و منحل می‌شود.
ولی گاهی انفساخ ناشی از حکم قانون است و اراده طرفین در آن تاثیر ندارد.مثلا پس از معامله قبل از تسلیم مبیع مثل یک باغ ویلا  به واسطه زلزله یا آتش سوزی تخریب و از بین برود دراینجا عقد، به طورخودکاراز بین می‌رود.مگر طرفین توافقی تازه در این خصوص منعقد نمایند که خود یک قرارداد جدید باغ ویلا  محسوب می‌شود.